Een rechter is soms ook maar een mens

Een paar dagen geleden gebeurde er iets opzienbarends in de rechtbank. Eén van de drie rechters die betrokken was bij een grote rechtszaak over een woningoverval barstte in huilen uit toen stukken uit het dossier werden voorgelezen waar het ging over de kinderen van het overvallen echtpaar, die wonen in een villa in Rotterdam.

Het echtpaar werd boven in een van de kamers vastgebonden terwijl de twee kinderen, een jongen en een meisje, beneden moesten toekijken hoe de overvallers het huis overhoop haalden. Een van de overvallers gaf uiteindelijk het totaal overstuur en huilende jongetje een schaar om zijn ouders te kunnen bevrijden op het moment dat de overvallers de woning hadden verlaten.

De rechter kon het verdriet van deze kinderen nauwelijks aanhoren en de tranen sprongen haar in de ogen. De zitting werd vervolgens geschorst om de rechter de tijd te geven even bij te komen. Dit was voor de advocaten van de verdachten reden om deze rechter te wraken, omdat die volgens de advocaten de schijn van vooringenomenheid en subjectiviteit wekte omdat zij haar emoties niet kon beheersen. Dit zou van invloed kunnen zijn op het verloop van de strafzaak en de hoogte van de straf. Een van de advocaten verklaarde dat emoties bij een rechter niet in de rechtszaal thuishoren.

Volgens de wettelijke regels werd een zogenaamde wrakingskamer ingesteld waarin drie andere rechters zitting hebben, die moet oordelen of het verzoek tot wraking van de rechter in kwestie terecht is. De wrakingskamer oordeelde dezelfde middag nog dat het wrakingsverzoek werd afgewezen, zodat de rechter de zaak gewoon kon voortzetten. Dat een rechter gevoelens toont, betekent volgens de wrakingskamer niet dat hij daarom vooringenomen is. Letterlijk staat in de beschikking: ‘We zijn allemaal mensen en hebben allemaal emoties.’

De rechter vond overigens zelf ook dat ze gewoon door kon gaan met de zaak en dat er van vooringenomenheid geen sprake was. Ze was letterlijk overvallen door de beeldende beschrijving van verdriet en angst van de kinderen.

In deze zaak had het tonen van emoties dus geen gevolgen voor de rechter. Dat kan wellicht anders zijn als het om bijvoorbeeld een zedenzaak gaat waarbij kinderen zijn betrokken. Blijf maar eens stoïcijns en onverstoorbaar je werk doen als je met zoveel narigheid wordt geconfronteerd. Het is misschien niet wenselijk dat een rechter emoties toont tijdens de zitting, maar het is alleszins menselijk.


Gepubliceerd in De Groene Venen van 27 juni 2014